Chưa biết ảnh hưởng của Giờ trái đất như thế nào nhưng ngay sau khi chương trình kết thúc, trên quảng trường 2-4 (TP Nha Trang), đâu đâu cũng thấy rác, từ chai, lọ nước, bịch nilon đến áo mưa, đồ ăn…

Rác khắp nơi trên quảng trường 2-4, TP Nha Trang sau sự …

Các công nhân đã phải dọn dẹp đống rác này, những thứ mà lẽ ra những cá nhân tham gia chương trình cần tự mình bỏ vào thùng rác sau khi không dùng đến.

Được biết, Nha Trang là một trong những địa phương tham gia chiến dịch này, thậm chí là một trong những điểm cầu của chương trình cầu truyền hình trực tiếp về sự kiện này trên VTV1.

Tập đoàn Điện lực Việt Nam cho biết, trong vòng một tiếng thực hiện “Giờ trái đất” năm 2011, từ 20g30đến 21g30 ngày 26-3, đã giảm công suất của hệ thống điện được 400 MW, với điện năng tiết kiệm được 400.000 kWh, tương đương với khoảng 500 triệu đồng (tính theo giá điện bình quân năm 2011 là 1.242 đồng/kWh).

Theo TTXVN

DONALD TUẤN HỮU

Màn hình máy tính cũ. Ảnh: worldofstock.com.

Báo The Star Tribune của Mỹ đưa tin các nhân viên hải quan Mỹ phát hiện lô hàng gồm 913 màn hình máy tính hỏng chuẩn bị được xuất sang Việt Nam từ cảng Seattle, bang Washington hôm 6/12. Sau đó họ ngăn chặn việc xuất khẩu lô hàng. Chủ của lô hàng là công ty Metro Metals tại Canada, song doanh nghiệp này mua lại các màn hình hỏng từ công ty Avista Recycling tại Mỹ.

Giấy bốc xếp hàng hóa nói rằng container chứa nhựa phế thải. Nhưng khi kiểm tra, nhân viên hải quan thấy 913 màn hình máy tính vẫn còn ống phóng cathode. Những ống cathode này chứa nhiều chất độc như chì, thủy ngân, arsen (thạch tín), cadimi. Vì thế lẽ ra chúng phải được xử lý trước khi đưa ra cảng, đồng thời đưa vào danh mục “chất thải nguy hiểm”.

Tuần trước EPA thông báo rằng hai công ty Avista Recycling và Metro Metals sẽ phải nộp phạt 31.600 USD và xử lý toàn bộ màn hình máy tính theo quy định của pháp luật.

John Nordwall, người đứng đầu công ty Avista Recycling, nói ông bán các màn hình máy tính cho Metro Metals năm ngoái và hy vọng đối tác sẽ xử lý các chất độc theo quy định của EPA.

“Metro Metals thông báo họ có đủ giấy phép cần thiết, nhưng hóa ra không phải vậy. Tôi thực sự bất ngờ”, Nordwall nói.

Avista Recycling thu gom rác điện tử với chi phí rất thấp rồi tách các linh kiện của chúng. Sau đó các công ty khác sẽ mua lại linh kiện để dùng vào mục đích khác hoặc nấu chảy để lấy kim loại quý.

Luật pháp Mỹ, ở cả cấp độ bang và liên bang, đều buộc các công ty liên quan tới hoạt động xả hoặc phát tán rác nguy hiểm phải chịu trách nhiệm chung. Các công ty có quyền khiếu nại quyết định của EPA trong vòng 30 ngày.

Việt Linh(vnexpress)

Ông Hoàng Văn Vân cho biết, gia đình vừa bán tháo 10 con lợn sữa hai tuần tuổi cùng 4 con lợn thịt (khoảng 40 kg mỗi con). Chuồng lợn giờ trống trơ, chỉ còn hai con nái nằm thoi thóp.

“Cách đây một tuần, đàn lợn nhà tôi bỏ ăn, sùi bọt mép, chân toác móng, vú nát và chỉ sau vài tiếng lăn ra chết. Đây không phải là triệu chứng dịch tai xanh, chưa bao giờ lợn nhà tôi bị kiểu này”, ông Vân nói. Đàn lợn sữa ông Vân mua 14 triệu đồng, nay bán được 3 triệu đồng.

Hầu hết hộ chăn nuôi tại thôn Bồng Mạc đều có lợn ốm chết.

Hơn 10 con lợn bột nhà ông Phú cùng xóm ngay hôm 4/1 phải bán tháo với giá 2 triệu đồng, nhà ông Long bán tống đàn lợn 8 con (40 kg mỗi con) chỉ với 1,1 triệu đồng. Người dân cho biết không thể nào trở tay kịp bởi thời gian từ khi lợn phát bệnh và chết chỉ trong vòng vài tiếng.

Xác lợn chết được đựng trong bao tải và vứt tại con mương ngay cạnh trường THCS Liên Mạc B.

Theo ông Vân, những ngày qua số lợn ốm được các mối buôn tìm về tận thôn, chặt đầu, bỏ chân rồi chất đống lên xe ba gác tỏa đi khắp nơi tiêu thụ. Nguy hại hơn, số lợn chết bị vứt bừa bãi xuống các kênh mương, xuống ruộng ngay sát khu dân cư gây ô nhiễm nghiêm trọng.

Ngay cạnh trường THCS Liên Mạc B là một con kênh đen ngòm nổi lềnh phềnh các bao tải lợn chết. Mùi xú uế nồng nặc nhiều ngày qua xộc thẳng vào các phòng khiến học sinh không thể tập trung học bài. Giờ ra chơi, nhiều học sinh hiếu kỳ tụ tập quanh con kênh này xem xác lợn chết nổi.

Tại cánh đồng xóm Gao, xác lợn chết nằm rải rác khắp nơi. Bà con khẳng định đã trình báo sự việc lên chính quyền xã hơn một tuần nay, song chưa có cán bộ thú xã nào về kiểm tra dịch bệnh. Họ đành tự mua vôi bột về rải và thuê các thú y viên về tiêm phòng kháng sinh cho đàn lợn ốm.

Trả lời báo chí, ông Nguyễn Văn Chăm, Phó chủ tịch UBND xã cho hay đã báo cáo sự việc lên UBND huyện Mê Linh hơn một tuần, nhưng đến nay huyện vẫn chưa có kết luận là số lợn này mắc dịch gì.

Nguyễn Hưng

Tai họa ập đến phá vỡ tổ ấm mà vợ chồng ông Lưu Đức Thuận (thôn Quyết Thắng, xã Thanh Trạch, Bố Trạch, Quảng Bình) xây dựng bao năm nay. Thần chết liên tục mang con ông đi trong sự níu kéo tuyệt vọng. “Chiến tranh không giết được tui. Rứa mà bây giờ cái giếng ni nó giết gia đình tui từng ngày từng giờ!” – ông Thuận nói trong đau đớn.

Nỗi đau trút xuống một gia đình

Năm 2000, sau một thời gian dành dụm, gia đình ông Thuận mới đủ tiền đào giếng nước sinh hoạt. Mọi việc đều yên ổn cho đến năm 2004, anh Lưu Đức Thùy, con trai ông Thuận (đang học tại ĐH Đà Nẵng), bỗng nhiên đổ bệnh, hai mắt bị mù và những cơn đau triền miên.

Ông Thuận đưa con ra BV Việt Đức (Hà Nội) để kiểm tra và chết lặng khi nghe bác sĩ chẩn đoán Thùy bị bệnh suy thận và một số bệnh quái ác khác ở giai đoạn cuối do nhiễm kim loại nặng. Một thời gian sau thì Thùy mất.

Thúy phải ở một mình trong bệnh viện chống chọi với căn bệnh quái ác. Hai chiếc ghế ghép lại ở hành lang bệnh viện là chỗ ở của em.

Tang thương tiếp tục ập xuống khi người em gái kế Thùy là Lưu Thị Như Huyền cũng ngã bệnh với các triệu chứng như anh trai của mình. Theo lời khuyên của bác sĩ, sau khi cho Huyền nhập viện, vợ chồng ông Thuận tức tốc đưa bốn đứa con còn lại ra bệnh viện kiểm tra. Một lần nữa ông và vợ chết lặng trước cái tin: cả bốn đứa còn lại cũng đều đã bị suy thận, viêm thận… Hai vợ chồng ông quỵ xuống, van lạy các bác sĩ cứu lấy con mình. Từ đó, cả gia đình ông Thuận chuyển vào sống hẳn trong bệnh viện, hết BV Việt Đức lại đến BV Việt Nam-Cu Ba (Đồng Hới).

Đường cùng, gia đình ông lại kéo nhau vào BV Trung ương Huế. Để có tiền chữa trị cho con, ông Thuận phải đi làm thuê đủ nghề. Còn bà mẹ nghèo Trần Thị Nương 50 tuổi như hóa thành bà cụ 70 tuổi khi phải vừa lo cho năm đứa con nằm bệnh viện, lại vừa đi nhặt rác kiếm tiền mua cháo cho con. Bà nói trong nước mắt: “Không ai đau khổ như tui. Sống để từng ngày nhìn con chết mòn, chết yểu trên giường bệnh như ri thì khổ hơn cả chết!”.

Nước giếng nhiễm kim loại nặng gấp 150 lần cho phép

Ngay sau khi nghe tin cả sáu người con ông Thuận bị bệnh, Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh Quảng Bình đã cử cán bộ về kiểm tra nguồn nước. Kết quả kiểm tra cho thấy giếng nước của gia đình ông bị nhiễm kim loại nặng vượt quá mức cho phép 150 lần. Trung tâm đã buộc gia đình ông Thuận phải lấp ngay giếng. Vì đây là nguồn gốc dẫn đến cái chết của con ông.

Để chạy chữa cho con, ông Thuận đành rao bán nhà cửa, ruộng vườn được 35 triệu đồng. Nhưng rồi bệnh tình không thuyên giảm, cô bé Lưu Thị Như Huyền qua đời trong sự bất lực của bác sĩ và nỗi tuyệt vọng của vợ chồng ông. Tết năm 2009, đứa con thứ ba lại chết vì bệnh hiểm nghèo. Vợ ông Thuận gục hẳn, bà nằm lì trong giường, có khi lên cơn điên loạn vì mất mát quá lớn.

Tang thương trút xuống gia đình ông Thuận, bà Nương.

Bây giờ lại chuẩn bị đến tết Nguyên đán 2011, gia đình ông Thuận chỉ còn hy vọng vào điều thần kỳ ở Thúy (người con thứ tư) đang nằm trong BV Trung ương Huế có thể vượt qua bạo bệnh, để gia đình không còn phải đón một cái tết bi thương nữa.

“Tui xin ông trời đừng cướp đi đứa con nào của tui nữa, như thế đã là đau đớn lắm rồi. Bây giờ ông có giết, có vật thì vật thân già như tui” – bà Nương lấy tay lau hai hàng nước mắt lăn dài trên đôi má khô rộc.

Không còn nhà, không còn tiền, cũng không thể sống trong bệnh viện, vợ chồng ông Thuận và các con bồng bế nhau về quê. Thương cho cảnh lay lắt của đôi vợ chồng nghèo, chủ căn nhà đã bán cho gia đình ông mượn lại để ở tạm.

Lời kêu cứu từ Thanh Trạch

Sau thảm họa của gia đình ông Thuận, cả thôn Quyết Thắng bàng hoàng nhớ lại những năm gần đây có nhiều người trong thôn chết vì bệnh tật mà họ không hề để ý.

Trạm y tế xã Thanh Trạch cho biết trong vòng năm năm trở lại đây, có tới 71 người chết vì bệnh ung thư và hàng chục người khác đang bị bệnh. Những cái chết này chủ yếu là liên quan đến thận, gan, tiêu hóa… và tất cả nạn nhân đều sử dụng nguồn nước từ giếng đào trong làng. Sự việc trên đã làm cho người dân xã hoang mang, lo lắng. “Nhiều nhà sợ quá nên đã đưa cả gia đình đi nơi khác sinh sống. Chúng tôi không có tiền chuyển đi nên đành cầm cự ở đây!” – anh Nguyễn Văn Sơn (47 tuổi), một người dân Thanh Trạch, nói.

Cái chết của ba đứa con ông Thuận và hàng chục người khác đã khiến người dân thôn Quyết Thắng không dám dùng nước trong làng nữa. Ông Thuận cùng những thanh niên trai tráng trong làng đã đi khảo sát nguồn nước suối sạch hơn ở cách làng gần 5 km. Sau đó, họ đã phải lặn lội đi khắp nơi xin kinh phí xây dựng bể nước để dẫn về làng. Tuy nhiên, kế hoạch đổ bể vì không có nhà tài trợ nào rộng lòng giúp đỡ. Vì thế ông và dân làng lại tiếp tục đào một giếng nước khác để cùng dùng chung.

Thế nhưng để lấy được nước không hề dễ dàng khi cái giếng mới cách làng tới gần 3 km đường núi. Giếng thì chỉ có một mà cả trăm gia đình cùng đi lấy, nước chảy không kịp cho người dân múc. Vì thế mà khi giếng khô cạn, cả làng phải đi xa hơn 10 km để xin nước.

Người dân nơi đây đang mỏi mòn chờ một dự án nước sạch.

TheoNguyên Loan – Lê Phi

 Pháp luật TPHCM

Ngày 18/3, tại buổi tọa đàm “Đưa than tổ ong sạch thân thiện môi trường vào sử dụng”, TS Phạm Duệ, Giám đốc Trung tâm chống độc Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội) cho biết, than cháy sẽ sản sinh ra chất độc nên nếu đốt ở chỗ thoáng khí sẽ làm loãng nồng độ chất độc còn nếu đốt trong phòng kín, than cháy sẽ đốt hết oxy, nồng độ chất độc tích tụ, gây thiếu máu não và ngộ độc cho người.

Tình trạng nguy kịch của bệnh nhân phụ thuộc vào thời gian não thiếu máu não nhanh hay lâu. “Chúng ta thiết kế nhà rất nguy hiểm, thậm chí cả khách sạn cũng kín mít, không có lỗ thông gió. Do vậy, để tránh bị ngộ độc khí than, quan trọng nhất là bếp phải thoáng. Nếu để khí than tích tụ trong nhà thì không ngộ độc cấp cũng sẽ bị ngộ độc từ từ”, bác sĩ Duệ giải thích.

Chuyên gia này cũng cho biết, mỗi năm Trung tâm chống độc Bệnh viện Bạch Mai cấp cứu 10 đến 20 bệnh nhân ngộ độc do hít phải khí than. Bên cạnh những ca tử vong, cũng có không ít người không thể trở lại bình thường do não bị ảnh hưởng, thậm chí có người còn sống thực vật.

Người đi đường cũng phải hứng khói than từ các quán ăn. Ảnh: T.An.

Theo một số khảo sát gần đây, ở nội thành Hà Nội, 70% gia đình sử dụng gas, điện và số còn lại dùng bếp than tổ ong để đun nấu sinh hoạt. Còn ở ngoại thành và các tỉnh khác, tỷ lệ này ngược lại là 30% dùng gas, điện và 70% dùng than củi.

Lâu nay, than tổ ong được sản xuất từ nguyên liệu than cám trộn với bùn đất rồi đem ép thành viên, chưa qua xử lý độc hại. Khi đốt than các khí độc như SO2, CO, CO2, NO2 thoát ra rất nhiều. Khi cháy, lưu huỳnh có trong than tác dụng với O2 sinh ra khí SO2, người hít phải sẽ bị viêm họng, viêm phổi. Còn khí CO sinh ra trong quá trình nhóm than hoặc khi ủ lò sẽ gây độc cho hệ thần kinh.

Sau 13 năm nghiên cứu, anh Hoàng Văn Thương (Hà Nội) đã cho ra đời loại than sạch không sử dụng chất phụ gia là hóa chất, bùn ao mà dùng các loại thực vật để khử độc than nên lượng chất độc hại thải ra môi trường rất thấp.

Anh Thương cho hay, tuy giá thành loại than này khá cao (2.900 đồng/viên, trong khi giá than tổ ong bình thường hiện là 1.700 đồng/viên) nhưng với lợi thế chỉ cần dùng 1/4 tờ báo là có thể đốt cháy, không phải đốt bằng điện như than thường, lại thải ít khí độc hại nên người dân vẫn có thể chấp nhận.

Than sạch Hoàng Thương đã được Trung tâm kỹ thuật 1 (Tổng cục tiêu chuẩn đo lường chất lượng – Bộ Khoa học và Công nghệ) kiểm nghiệm các thành phần chất độc hại và bụi đều ở dưới mức cho phép rất nhiều lần. Cụ thể, SO2 giảm 98%, NO2 giảm 59%, CO giảm 54% so với tiêu chuẩn.

Tiến Dũng (vnexpress)

15:00:00 17/10/2010 12h25′ (giờ địa phương) ngày 4/10, đê bao hồ chứa chất thải số 10 của Nhà máy Bauxite – Nhôm Ajkai Timfoldgyar Zrt thuộc miền Tây Hungary bị vỡ khiến hơn 1 triệu mét khối bùn đỏ đã tràn ra ngoài tạo ra những đợt sóng cao 1-2m, quét qua một khu vực rộng tới 40km² và nhấn chìm tất cả, trong đó có làng Kolontar và thị trấn Devecser, trong bùn đỏ. Ba ngày sau, lũ bùn lan tới Danube, con sông lớn thứ hai ở châu Âu.

Họa vô đơn chí

Thống kê ban đầu cho biết đã có 9 người thiệt mạng và hơn 120 người khác bị thương, hàng vạn người phải đi sơ tán. Theo hai tổ chức bảo vệ môi trường quốc tế có uy tín là WWF và Greenpeace (Hòa bình xanh), hệ sinh thái của hai con sông Torna và Marcal đã hoàn toàn bị phá hủy bởi các đội cứu hộ sử dụng vữa, thạch cao, axit để trung hòa bùn đỏ trên các dòng sông đó và đổ 1.000 tấn vữa, thạch cao để làm một con đê chặn dòng bùn đỏ chảy vào sông Danube.

Viện Khoa học Hungary (HAS) qua một cuộc kiểm tra các mẫu đất trồng lấy từ Kolontar và thị trấn lân cận Devecser ngày 8/10, cho biết: Hơn 1.000ha đất trồng bị ảnh hưởng có thể không gieo trồng được. Các mẫu đất thử lấy ở khu vực lân cận vùng hồ chứa bùn bị sự cố chỉ ra mức độ thạch tín khá cao.

Nhóm môi trường Greenpeace cho biết, mức độ cao các kim loại nickel và cadmium đã được tìm thấy trong các mẫu đất thử lấy ở gần nhà máy và mức độ tập trung các hạt bụi trong không khí đã cao gấp sáu lần với chuẩn an toàn.

Lo ngại về cơn lũ bùn đỏ thứ hai có thể xẩy ra bởi khả năng tiếp tục vỡ đê bao làm tràn tiếp bùn đỏ, Chính quyền Hungary đã ra lệnh di tản toàn bộ dân làng Kolontar và Devecser gần Nhà máy Ajka và cấp tốc huy động quân đội đắp con đê phụ cao 4-5m với chiều dài 1.500m, rộng 30m nhằm ngăn ngừa một lượng bùn đỏ 500.000m3 có thể trào ra bất cứ lúc nào.

Dự báo từ lâu

Hungary đã có một nền công nghiệp khai thác, chế biến quặng bauxite lâu đời và tích lũy được rất nhiều kinh nghiệm từ những năm đầu của thế kỷ XX. Cho tới những năm 1990, Hungary đã trở thành quốc gia thứ 7 trên thế giới về khai thác, chế biến quặng bauxite cho nền công nghiệp sản xuất nhôm của thế giới. Đổi lại họ phải gánh chịu “quả bom sinh thái” do không có kinh phí để xử lý vài chục triệu mét khối bùn đỏ độc hại được dự trữ lại trong hơn thế kỷ qua.

Đầu thập niên 1990, giá năng lượng tăng đáng kể và giá nhôm giảm nhiều do một trữ lượng bauxite lớn được phát hiện tại Nam Mỹ, khiến ngành công nghiệp nhôm Hungary đứng trên bờ phá sản và điều đó đã buộc nhà nước cho ra đời Tổng Công ty Nhôm Hungary (MAT). Năm 1993, MAT bất chấp mọi nguồn hỗ trợ từ nhà nước, vẫn lâm vào cảnh nợ nần với con số khủng khiếp – 10 tỉ forint (1 USD = 200 forint).

Năm 1995, MAT tiến hành cơ cấu lại và MAL Zrt. do một nhóm ba doanh nhân lập ra giữ vai trò chi phối và sở hữu chính. Từ đó, MAL Zrt. không chỉ đã cứu nền công nghiệp nhôm Hungary ra khỏi cảnh tuyệt vọng mà còn biến tập đoàn này trở thành doanh nghiệp chiếm 12% thị phần châu Âu và 4% thị phần thế giới về công nghiệp chế biến bauxite và nhôm.

Tuy nhiên, theo thời gian, MAL Zrt. đã đổ 30 triệu tấn bùn đỏ chưa xử lý trong mười bể chứa. Bùn này đã không trở thành “bom nổ chậm”, nếu tập đoàn này chi ra 3.000 tỉ forint để xử lý theo quy trình chuẩn. Đây là số tiền mà không một ai trong giới lãnh đạo muốn bỏ ra để làm mờ “bảng vàng doanh thu” của họ cho dù từng có rất nhiều cảnh báo về thảm họa môi trường liên tục được đưa ra.

Năm 2006, Ủy ban quốc tế bảo vệ sông Danube, đã đưa Nhà máy Ajka Timfldgyár nằm trong danh sách 150 cơ sở công nghiệp có nguy cơ cao đe dọa gây ô nhiễm sông Danube. Tháng 6/2010, Interspect – Công ty chụp ảnh từ vệ tinh của Hungary – đã công bố các bức ảnh cho thấy bùn đỏ đã tràn ra ngoài hồ chứa từ bốn tháng trước.

Trong tấm hình, vị trí bùn đỏ tràn ra chính là vị trí hồ chứa bị vỡ hôm 4/10. Tuy vậy, ông Bakonyi – Tổng Giám đốc công ty – không những không có biện pháp xử lý mà ngược lại còn đe dọa bất cứ ai tỏ thái độ lo lắng về việc này đều bị sa thải (Website realdeal.hu).

Và chỉ khi Thủ tướng Hungary tuyên bố vụ tràn bùn đỏ là “thảm họa môi trường chưa từng có ở quốc gia này” thì ông Zoltan Bakonyi mới bị bắt tạm giam để phục vụ công tác điều tra…

Băn khoăn Việt Nam

Sau thảm họa vỡ hồ bùn đỏ ở Hungary, có rất nhiều ý kiến quan tâm tới mức độ an toàn của dự án khai thác bauxite Việt Nam. PGS.TS Nguyễn Đình Hòe – Trưởng ban Phản biện xã hội, Hội Bảo vệ thiên nhiên và môi trường Việt Nam – trong một buổi phỏng vấn Báo Tuổi Trẻ đã nói: “Bùn đỏ là chất thải không thể tránh được của khâu chế biến bauxite thành alumin. Theo quy trình hiện nay, muốn sản xuất 1 tấn alumin phải thải ra khoảng 1,5 tấn bùn đỏ.

Các báo cáo đánh giá tác động môi trường dự án bauxite Nhân Cơ cho thấy: Nước thải và bùn đỏ có khối lượng tới hơn 11 triệu m³/năm. Tính toán ban đầu cho thấy dự án Nhân Cơ sau 15 năm khai thác, dung tích hồ chứa bùn đỏ lên đến gần 9 triệu m³ và nếu khai thác ở Tân Rai thì cả đời dự án thải ra 80-90 triệu m³ bùn đỏ. Như vậy chúng ta cần những hồ chứa có dung tích rất lớn”…

Vậy với hàng triệu mét khối bùn đỏ đã, đang và sẽ tích tụ trên “nóc nhà Đông Dương” liệu có biến dân tộc ta thành “con tin” của quả bom “Bauxite Việt Nam” trong tương lai?

Trần Minh/cand.com.vn

TỪ SỰ NGỠ NGÀNG CỦA CHUYÊN GIA QUỐC TẾ

Đầu tháng 9 vừa qua, nhân chuyến công cán tại VN, TS Heong KL chuyên gia cao cấp của Viện Nghiên cứu lúa quốc tế IRRI được tham dự hội nghị – Diễn đàn sản xuất lúa theo GAP. Như hơn 700 khách mời và đại biểu khác, Heong được phát một cuốn tài liệu chuyên khảo dày cộp, nhưng khi mở ra ngài đã phải hốt hoảng ngay vì ngay 2 trang đúp đầu tiên của cuốn tài liệu chuyên khảo dày hơn 700 trang trên là quy trình “tẩm” thuốc BVTV cho lúa của Cty Syngenta VN. Thuốc nối thuốc, thuốc chồng lên thuốc, từ loại thuốc độc hại đã được phần lớn các nước trên thế giới cấm sử dụng đến thuốc còn patan. Thuốc được tẩm từ khi người nông dân mới chuẩn bị đất cho cây lúa chào đời đến khi lúa đã hoe đồng. Trong 80 ngày có 15 loại thuốc được khuyến cáo sử dụng. Thấy nhà khoa học IRRI tái mặt, đồng sự VN đã nhanh trí đổi cho cuốn tài liệu khác trong đó 2 trang đúp đầu tiên in quy trình tẩm thuốc đã được xé bỏ. Đã 1 tháng trôi qua nhưng người đồng sự VN cứ day dứt – Không hiểu Heong có suy luận sai ra rằng: VN chơi khăm.

TS Heong không những là chuyên gia cao cấp về rầy nâu nổi tiếng mà còn là người có trên 30 năm lặn lội cùng IPM (Quản lý dịch hại tổng hợp). Năm 1992, với sự tài trợ của IRRI, IPM du nhập VN và trở thành chương trình quốc gia với 516.000 nông dân đã được đào tạo về kỹ thuật IPM. Từ cơ sở lý luận đấy, một loạt các chương trình của VN như “không phun thuốc sớm”, “3 giảm 3 tăng”, “1 phải 5 giảm” được các nhà khoa học VN chế tác và phát triển. Các tác giả của những chương trình đấy đã được tặng các giải thưởng quốc tế và quốc gia cao quý bởi nó đã góp phần quan trọng vào việc bảo vệ mùa màng và phát triển nghề trồng lúa ở VN mà nhiều nước vẫn coi đó là một kỳ đài.

Năm 2006, dịch rầy nâu mang vi rus VL, LXL bùng phát ở ĐBSCL, TS Heong được các nhà khoa học VN mời sang tham vấn và cũng trên nền tảng lý luận về IPM, các nhà khoa học đã đưa ra giải pháp “gieo sạ đồng loạt tập trung né rầy”. Giải pháp kỹ thuật này là nhân tố chủ yếu “ngăn chặn và đẩy lùi dịch bệnh RN và VL, LXL” trong suốt 5 năm qua.

ĐẾN VỤ ĐX 2010/2011 Ở ĐBSCL

So với các năm trước đây, ĐBSCL bước vào vụ ĐX 2010/2011 có 2 điểm khác biệt lớn, một là ĐBSCL năm nay không có lũ, hai là giá lúa hiện tại đang ở mức cao. Ngoài ra còn có ổ dịch rầy nâu hơn 15.000 ha đang “mai phục” sẵn ở Lâm Đồng, chờ gió Đông Bắc và lúa ĐX ở ĐBSCL.

Tuy xuống giống đồng loạt, né rầy được ngành và toàn bộ hệ thống chính trị chỉ đạo quyết liệt và đã ngăn chặn được đại dịch RN, VL-LXL nhưng thời vụ ĐBSCL còn bị chi phối bởi quy luật con nước, nhiễm mặn nên toàn vùng có khoảng 80.000 ha phải chấp nhận xuống giống trong tháng 10, trong lúc đại trà trong tháng 11 và 12. Năm nay, do ĐBSCL không có lũ nên diện tích có điều kiện xuống giống sớm sẽ được mở rộng thêm ở ven sông Tiền, sông Hậu. Giá lúa đang ở mức cao lại càng thêm kích thích người dân “xé rào” xuống giống sớm, ước diện tích xuống giống trong tháng 10 có thể gấp hơn 2 lần so với năm trước, và lúc ấy trà lúa xuống giống sớm trong tháng 10 sẽ là bãi đáp cực ngon cho RN di trú từ Lâm Đồng xuống. Việc xuống giống ĐX sớm cũng thúc đẩy lúa HT sớm, chiếc cầu nối cho RN từ ĐX sang HT mà Cục Trồng trọt đang muốn loại bỏ.

Việc ĐBSCL không có lũ, đồng ruộng không được tổng vệ sinh nên sẽ có nhiều dịch hại và đấy là cơ hội cho các cty BVTV gia tăng doanh số. Mặc dù thời vụ mới nhấp nhổm chuẩn bị mà trên sóng truyền hình các địa phương ĐBSCL đã ken dày quảng cáo thuốc. Không chỉ một công ty đưa ra “quy trình tẩm thuốc”, mà rất nhiều các công ty khác cũng đã phổ biến “IPM thế hệ mới” bắt chước chiêu thức các Cty thuốc BVTV Indonesia (xem NNVN số ra ngày 21/9/), theo đó đề cao việc phòng sâu bệnh bằng thuốc với tối thiểu 6 lần phun thuốc/vụ, bất kể có dịch hại hay không. Một số công việc, trong điều kiện bình thường nếu không dùng thuốc sẽ hiệu quả hơn nhưng vẫn cứ được khuyến cáo dùng thuốc triệt để, như việc xử lý giống bằng nước muối 15% sẽ hiệu quả hơn dùng thuốc, việc trừ ốc bươu vàng bằng tay và vôi sẽ hiệu quả hơn nhiều …

Không chỉ quảng bá kiểu “tẩm thuốc”, một số công ty còn đưa khuyến cáo nông dân dùng thuốc BVTV “theo bộ” mà thực chất là dùng 2 -3 sản phẩm của họ, biến thuốc đặc trị, thuốc phổ hẹp thành thuốc phổ rộng hơn, bán được nhiều hơn.

Để đến được với nông dân, bán được nhiều thuốc, các Cty BVTV không những chỉ quảng cáo, quảng bá, tổ chức hội thảo đầu bờ mà còn dựng nên vô số “nhịp cầu”, tổ chức các chương trình “đồng hành”, “ cùng nông dân” … mà còn tiến hành các loại hình tinh vi hơn như tài trợ cho các hội đoàn, hoạt động của nhà nước.

Theo TS Mike Douglass, ĐH Hawaii (Mỹ), quy hoạch đô thị ở VN nói riêng và một số TP Châu Á khác nói chung “đang được dẫn đắt bởi các tập đoàn xây dựng”. Liệu IPM Việt Nam có thoát khỏi được sự bủa vây của các Cty thuốc BVTV?

Theo: nongnghiep.vn

Cá chết được phát hiện gần cửa sông Mississippi – khu vực đã bị ảnh hưởng nặng nề bởi vụ tràn dầu do sập dàn khoan của BP ngoài khơi bờ biển Louisiana hồi tháng 4 vừa rồi.

Hiện chưa rõ nguyên nhân khiến cá chết hàng loạt nhưng các hiện tượng như vậy thường xảy ra do làm lượng ôxy trong nước giảm.

Tuy nhiên, các quan chức từ khu vực Plaquemines Parish của bang Louisiana – nơi cá chết được tìm thấy – khẳng định dấu vết của các vệt dầu loang có thể được nhìn thấy trong các bức ảnh.

Giới chức địa phương nghi ngờ rằng vụ dầu loang là nguyên nhân của hiện tượng cá chết hàng loạt. Người đứng đầu khu vực Plaquemines Parish, ông Billy Nungesser, đang kêu gọi tiến hành một cuộc kiểm tra toàn diện trên các mẫu các chết để tìm hiểu nguyên nhân.

“Chúng tôi không thể cứ nhìn cảnh cá chết như thế này. Chúng ta cần tiến hành thêm các cuộc thử nghiệm để lý giải tại sao cá chết với số lượng lớn. Nếu là do hàm lượng khí oxy thấp, chúng ta cũng cần phải xác định nguyên nhân”, ông Nungesser nói.

Hãng BP lại bị chỉ trích sau khi những bức ảnh chụp ảnh cá trên được đăng tải trên báo chính Mỹ.

Hơn một tháng đã trôi qua kể từ khi vụ nổ tại dàn khoan dầu Deepwater Horizon trong vịnh Mexico giết chết 11 người và khiến hàng trăm nghìn tấn dầu tràn lên mặt biển. Trong những tuần sau đó, giới chức Mỹ và các tổ chức thực hiện mọi biện pháp để ngăn chặn sự lan rộng của dầu và giảm thiểu những thiệt hại về mặt môi trường.

Nhưng tới nay mọi nỗ lực đều không mang lại kết quả đáng kể. Cuối tuần trước thống đốc bang Louisiana, ông Bobby Jindal, thông báo ông sẽ ra lệnh xây dựng rào chắn bằng cát để ngăn dầu tràn tới bờ biển của bang.

Người ta phát hiện xác nhiều con cá mập và cá heo dạt vào bờ. Cua, rùa và chim vật lộn trong làn nước ô nhiễm khi dầu lan tới những vùng đầm lầy của bang Louisiana. Một bãi biển ở phía nam New Orleans phải ngừng hoạt động vì dầu. Lực lượng tuần duyên Mỹ cho biết, vệt dầu loang khổng lồ đã trải dài trên một khu vực có chiều dài tới 240 km.

Những chiếc thuyền bắt tôm vớt dầu ở vùng biển Chandeleur Sound, bang Lousiana, Mỹ.

Dầu tràn qua một dàn khoan (góc phải phía trên) trong vùng biển Chandeleur Sound, bang Lousiana.

Một con chim biển bơi sát một tàu trong vùng biển ngoài khơi Louisiana.

Xác một con sứa nổi trên vịnh Mexico.

Dầu lan tới phía bắc quần đảo Chandeleur, bang Louisiana, Mỹ.

Một đàn cá heo mũi chai bơi trong làn nước đầy dầu trong vùng biển Chandeleur Sound.

Vệt dầu loang xoay theo các dòng hải lưu trong vịnh Mexico.

Những con chim bay qua một ổ trứng trên đảo Louisiana, Mỹ. Vỏ của ba quả trứng trong ổ đã chuyển sang màu vàng.

Một nhân viên của tổ chức Greenpeace lấy mẫu nước tại cửa sông Mississippi gần thành phố Venice, bang Louisiana, Mỹ vào ngày 19/5.

Con chuồn chuồn cố gắng làm sạch dầu trên cánh tại vịnh Garden Island, gần thành phố Venice, bang Louisiana, Mỹ.

Minh Long (Ảnh: AP)

Ảnh chụp hồ Aral từ trên cao vào năm 1989 và năm 2008. Ảnh: wikipedia.org.

Từng có diện tích khoảng 67.300 km2 – gần bằng diện tích Ireland – hồ Aral nằm giữa phía nam Kazakhstan và phía tây bắc Uzbekistan. Trên thực tế nó là một vùng bồn địa trũng gồm vài hồ nước mặn nằm ở Trung Á từng liên kết thành một hồ kín (không thông thủy với các biển hay đại dương khác). Hồ Aral có chiều dài 420 km và chiều rộng 280 km. Nó là hồ rộng thứ tư thế giới, sau biển Caspian, hồ Superieur và hồ Victoria.

Hai dòng sông Syr Darya và Amu Darya từng cấp nước cho hồ. Vào đầu thập niên 50 của thế kỷ trước, chính quyền Liên Xô cũ quyết định lấy nước của hai dòng sông để tưới cho vùng đất khô cằn quanh biển Aral, biến nơi đây thành những đồng lúa, dưa, ngũ cốc, và bông. Chủ trương này khiến lượng nước ngọt trong hồ giảm mạnh. Tình trạng suy giảm diện tích mặt nước liên tục của hồ Aral trong những thập kỷ qua khiến hoạt động đánh bắt cá tê liệt và hàng loạt ngư dân phải bỏ nghề. Aral tách thành hai hồ nhỏ hơn vào năm 1990, trong đó một hồ nằm ở Uzbekistan, còn hồ kia (nhỏ hơn) nằm ở Kazakhstan.

Reuters cho hay phần lớn lòng hồ Aral đã biến thành những vùng đất khô cằn. Chúng được bao phủ bởi những bụi cây nhỏ và muối. Hàng trăm tàu đánh cá nằm chỏng trơ trên những vùng đất khô như thể chúng rơi từ trên trời xuống. Sự bốc hơi của hồ tạo nên nhiều lớp cát mặn trên những vùng trước kia từng là đáy hồ. Điều đáng lo ngại là loại cát này có thể theo gió tới tận Nhật Bản và khu vực Scandinavia, gây nên nhiều bệnh tật cho người dân.

Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Ban Ki-moon tham quan “nghĩa trang” tàu cá tại thành phố Nukus, Uzbekistan. Vùng đất trong ảnh từng là lòng hồ Aral. Ảnh: AFP.

Theo AP, Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Ban Ki-moon đã thị sát hồ Aral vào ngày 4/4 bằng trực thăng trong chuyến công du tới 5 nước cộng hòa Trung Á thuộc Liên Xô cũ.

“Tôi cảm thấy rất sốc. Đây rõ ràng là một trong những thảm họa môi trường nghiêm trọng nhất trên thế giới”, Reuters dẫn lời phát biểu của ông Ban sau chuyến thị sát hồ Aral.

Tổng thư ký Liên Hợp Quốc kêu gọi các nhà lãnh đạo Trung Á thảo luận với nhau để tìm ra các giải pháp ngăn chặn tình trạng mất nước trong hồ Aral. Ông khẳng định các cơ quan chuyên môn của Liên Hợp Quốc sẽ hỗ trợ các nước Trung Á trong nỗ lực này.

Giới khoa học khẳng định sự biến mất của hồ Aral sẽ gây nên thảm họa sinh thái và kinh tế cho khu vực.

Minh Long(VnExpress)

Rác tràn ra đường làng, rác chất đầy sân nhà hoặc sau những “lò” sản xuất. Rác thải còn “tập kết” ở những bãi đất trống ngay sát nhà dân thành những chất khổng lồ.

Làng nghề làm dây thừng nổi tiếng Trung Văn (Từ Liêm – Hà Nội) đã và đang giàu lên nhờ sản xuất dây thừng, đồ nhựa từ tái chế rác thải. Nhưng cùng với sự giàu lên đó là thực trạng ô nhiễm nặng nề đang trở thành nỗi ám ảnh đối với người dân nơi đây.

Ngay đầu làng Trung Văn là con mương nước đen ngòm, bốc mùi khó chịu.. Đi sâu vào làng, dọc ngang các ngõ xóm trong thôn hầu như nơi nào cũng chất đầy rác thải, chủ yếu là nilon, nhựa phế liệu dùng để tái chế thành dây thừng, hạt làm nhựa.

Nơi đâu cũng ngập tràn rác

Rác tràn ra đường làng, rác chất đầy sân nhà hoặc sau những “lò” sản xuất. Rác thải còn “tập kết” ở những bãi đất trống ngay sát nhà dân thành những chất khổng lồ. Còn bên trong các “lò” sản xuất, rác nilon, nhựa nilon trong bao tải xếp cao đến nóc nhà xưởng.

Quy trình làm dây thừng thường qua các công đoạn chính: Nilon (phế liệu) bằm nhỏ, rửa sơ qua, cho vào máy nghiền – đốt nóng chảy thành nhựa sau đó được đưa vào nước rồi băm thành hạt nhựa nilon. Tiếp đó, nhựa cho vào máy “xào” và đem “rút” sợi, ra thành phẩm. Không hề có một công đoạn lọc rửa và xử lí chất thải nào trong quy trình này.

Anh Diệm (20 tuổi), một công nhân làm dây thừng cho biết:“Hồi mới làm chưa quen, tưởng không chịu được thứ mùi nồng nặc này. Ngửi mùi nhựa cháy mà buồn nôn, nhức đầu, về nhà vẫn còn nôn nao…”. Ngày làm 12 tiếng, nhưng những công nhân như anh Diệm hoàn toàn không được trang bị khẩu trang hay đồ bảo hộ.

Theo các nhà khoa học, trong một số loại túi nilon có lẫn lưu huỳnh, dầu hỏa nguyên chất, khi bị đốt cháy, gặp hơi nước sẽ tạo thành axit sunfuric dưới dạng các cơn mưa axit, rất có hại cho phổi. Nilon bị đốt còn sinh ra nhiều chất độc khác như đioxin, furan gây khó thở, ung thư, giảm khả năng miễn dịch ở người.

Kinh hoàng kênh mương ngập rác

Ở thôn Trung Văn, các xưởng sản xuất nằm lẫn trong các khu dân cư, khí thải độc hại xâm nhập trực tiếp vào nhà dân. Nhiều hộ gia đình biết mình đang phải sống trong môi trường bị nhiễm độc song vẫn phải chấp nhận.

Gia đình chi Hường – thôn 6 xã Trung Văn, sống bằng nghề làm giò chả cho biết: Xung quanh nhà chị có rất nhiều gia đình làm dây thừng và sản xuất nhựa tái chế từ rác thải. Mùi nhựa đốt nồng nặng hầu như xông lên cả ngày nên nhà chị luôn phải đóng kín các cửa lớn, cửa sổ. Vậy mà vẫn không thoát được mùi khét lẹt khó chịu nhiều lúc đến nhức đầu, ngạt thở. Điều chị lo lắng nhất là nhà chị Hường có bốn cháu nhỏ, cháu lớn nhất mới học lớp bảy và có một cháu mới 7 tháng tuổi.

Còn theo Trường – sinh viên trường CĐ Xây Dựng: “Ban đầu tôi thuê nhà trọ trong làng, nhưng chỉ sau một thời gian ngắn lại  phải chuyển đi. Mùi nhựa đốt 24/24, rác rưởi ở khắp mọi nơi rất bẩn thỉu. Ngày nắng đã đành, ngày mưa nước ngập ngụa, mùi chất thải càng bốc lên kinh khủng”.

Không riêng Trường mà rất nhiều sinh viên thuê nhà trọ trong làng cũng đành phải dọn đi vì không chịu được sự “bẩn” khủng khiếp tại đây. Những sinh viên vì giá nhà rẻ, cố gắng “bám trụ” lại thì ngày từng ngày phải chịu đựng thảm cảnh khói độc bao vây, tiếng ồn không dứt, ngay cả nguồn nước giếng khoan cũng “có vấn đề”.

Khảo sát một vòng quanh làng, chúng tôi có thể chứng kiến cảnh người dân vô tư đốt nhựa, túi nilon nhóm lò thay củi. Đường làng ngõ xóm chỗ nào cũng đầy rác, bao tải dứa, bao nilon.

Những chiếc xe tải chở rác thải, chở bao nilon đi lại trong làng khá nhộn nhịp. Đoạn sông Nhuệ chạy qua làng nước đen, tù đọng, đầy rác.

Diện tích của đảo rác lớn nhất thế giới trên Thái Bình Dương ngày càng tăng. Ảnh: oprah.com.

Eastern Garbage Patch là tên quốc tế của một đảo nổi khổng lồ được tạo nên bởi đồ nhựa phế thải ở phía bắc Thái Bình Dương. Telegraph cho biết, những dòng hải lưu trên đại dương đã “tập kết” rác từ khắp nơi để tạo nên đảo nổi này. Diện tích của nó dao động từ 700 nghìn tới 15 triệu km vuông. Giới khoa học ước tính bãi rác Thái Bình Dương có thể chứa tới hơn 100 triệu tấn rác. Một báo cáo mới đây của Liên Hợp Quốc khẳng định đảo rác đang phình to với tốc độ đáng báo động.

Nhựa – loại vật liệu có thể tồn tại suốt hàng nghìn năm – chiếm tới 90% đảo rác. Chương trình Môi trường Liên Hợp Quốc từng tiến hành khảo sát đảo rác Thái Bình Dương vào năm 2006. Kết quả cho thấy cứ mỗi km2 trên mặt nước có trung bình 28.750 mảnh nhựa. Do không bị phân hủy trên đất liền, rác ở dạng nhựa bị nước cuốn ra suối, sông rồi đổ ra biển. Khoảng 70% rác nhựa chìm xuống đáy đại dương. Những mảnh nhựa không chìm bị gió và các dòng hải lưu đẩy tới nhiều vị trí, trong đó đảo rác ở phía bắc Thái Bình Dương có diện tích lớn nhất.

Giới khoa học dự đoán đảo rác Thái Bình Dương hình thành từ thập niên 80 của thế kỷ trước. Nhưng mãi tới năm 1997 nó mới được phát hiện. Người nhìn thấy nó đầu tiên là Charles Moore, một vận động viên đua thuyền người Mỹ. Ông nhìn thấy đảo rác khi trở về nhà từ một cuộc thi.

Hình minh họa các hướng đi của rác nhựa (màu vàng) sau khi bị cuốn trôi khỏi đất liền và ra đại dương. Trong quá trình trôi dạt gần bờ biển chúng gặp các dòng hải lưu và bị cuốn đi và tập trung tại các xoáy nước. Ảnh: typepad.com.

Chưa ai đánh giá chính xác mức độ nguy hiểm của hàng trăm triệu tấn nhựa phế thải trên Thái Bình Dương, bởi nhựa mới chỉ được sử dụng rộng rãi trong khoảng 50 năm. Nhưng nhiều nghiên cứu của Liên Hợp Quốc chứng minh rằng hơn một triệu chim và khoảng 100.000 động vật biển có vú chết vì nhựa. Nguyên nhân gây tử vong khá đa dạng: ngộ độc, vướng vào rác hoặc nghẹt thở vì nuốt đồ nhựa.

Tiến sĩ Simon Boxall, một chuyên gia về hải dương của Đại học Southampton tại Anh, tỏ ra bi quan về khả năng khắc phục hậu quả của đảo rác khổng lồ.

“Chúng ta chẳng thể làm gì vì nó quá lớn. Đảo rác này giống như chất thải hạt nhân vậy. Dù những sự cố tràn dầu trên biển có thể gây nên hậu quả thảm khốc tức thời, song theo thời gian dầu sẽ dần phân hủy. Nhựa không dễ phân hủy như thế. Có lẽ giải pháp duy nhất con người có thể làm là thay đổi cách vứt rác của chúng ta”, Telegraph dẫn lời Boxall.

Minh Long vnexpress.net