Ed Hern sở hữu một khu bảo tồn sư tử và tê giác tại Nam Phi. Ảnh: Sky News.

Sky News cho biết, đây là ý tưởng của Ed Hern, người có một khu bảo tồn sư tử và tê giác gần thủ đô Johannesburg của Nam Phi.

Hern cho rằng biến sừng tê giác thành chất độc đối với con người là cách duy nhất để ngăn chặn hoạt động giao dịch sừng tê giác trên thị trường chợ đen. Ông Hern cho biết: “Việc tiêm thuốc độc vào sừng sẽ gây tử vong hoặc ốm nặng cho những người tiêu dùng sừng tê giác”.

“Nếu ai đó ở Trung Quốc dùng sừng tê giác và mắc bệnh nặng, họ sẽ không bao giờ mua nó nữa”, Hern nhận định.

Nhiều người châu Á có quan niệm sai lầm rằng bột sừng tê giác có tác dụng cường dương. Do đó nhu cầu tiêu thụ sừng tê giác từ khu vực này là một trong những nguyên nhân gây nên tình trạng săn bắt tê giác trái phép tại các khu bảo tồn thú hoang dã công cộng và tư nhân tại Nam Phi.

Những con tê giác trong khu bảo tồn, bao gồm cả loài tê giác đen quý hiếm, đang bị xẻ thịt với số lượng từ 2-3 cá thể mỗi tuần để lấy sừng. Mỗi chiếc sừng này có thể bán được với giá lên tới 45.000 bảng Anh (khoảng 1,36 tỷ đồng) trên thị trường chợ đen.

Một con tê giác trắng cùng con của nó tại châu Phi. Ảnh: marietta.edu.

Những băng nhóm thợ săn được trang bị rất tối tân. Chúng sử dụng máy bay trực thăng và các thiết bị dò tìm trong đêm để xác định con mồi. Một số nhà bảo tồn sửng sốt khi biết kế hoạch làm nhiễm độc sừng của đàn tê giác trắng trong khu bảo tồn của Hern, nhưng ông khẳng định thuốc độc sẽ không làm hại tê giác.

“Chúng tôi đang thử nghiệm bằng cách tiêm một lượng nhỏ chất độc mỗi ngày vào sừng tê giác và sẽ giám sát cẩn thận xem có phản ứng gì không. Có thể việc làm này có vẻ vô nhân đạo nhưng hình ảnh một con tê giác trắng bị cưa mất sừng mới thực sự là một hình ảnh đáng sợ”, ông nói.

Con tê giác trưởng thành bị giết gần đây nhất ở khu vực gần khu bảo tồn Krugersdorp vào ngày 16/6. Người ta tìm thấy con của nó trong tình trạng đói khát và hoảng sợ. Chú tê giác con, 9 tháng tuổi và có tên Vuma, đang được nuôi trong khu bảo tồn của Hern cùng với hai con non khác cũng mất mẹ vì những thợ săn trái phép.

Những con tê giác non thoát chết do sừng của chúng còn quá nhỏ nên thợ săn không quan tâm. Sau khi công viên Kruger tăng cường an ninh sau nhiều vụ săn bắt trộm tê giác, các băng nhóm tội phạm ngày càng hướng sự quan tâm của chúng tới các khu bảo tồn thú hoang dã quy mô nhỏ.

Từ đầu năm đến nay 152 con vật đã bị giết hại trái phép. Con số này lớn gấp nhiều lần so với những năm trước. Các nghiên cứu khoa học đã chứng minh rằng chất sừng (keratin) trong sừng tê giác không có giá trị chữa bệnh. Móng và tóc con người cũng được tạo nên bởi keratin.

Minh Long vnexpress.net

Vườn Pak Ahmad là một khu đất nhỏ nằm ngay dưới thác Seven Wells ở đảo Langkawi phía ngoài bờ biển Malaysia. Đây là vườn xoài duy nhất ở thung lũng và sự tồn tại của nó đang bị đe dọa bởi kế hoạch xây dựng sân golf. Người Nhật mê chơi golf đang hướng ra nước ngoài và Đông Nam Á là khu vực hấp dẫn.

Ngày càng nhiều công dân châu Á – nhất là doanh nhân – chọn golf làm môn thể thao, dẫn tới sự bùng nổ sân golf và gây áp lực nặng nề về môi trường và xã hội do việc nuôi giữ các bãi cỏ xanh rộng lớn cần xén tỉa gọn ghẽ là rất khó khăn trong điều kiện khí hậu nhiệt đới nhiều sâu bệnh và cỏ dại.

Môi trường phải trả giá

Đảo Langkawi đã từng có hai sân golf và ba sân golf nữa đã được lập kế hoạch. Theo nhà hoạt động môi trường Nhật Bản Gen Morita, để xây dựng một sân golf ở đây, các nhà đầu tư phải xóa sổ hàng trăm héc ta rừng. Việc chặt cây phát cỏ làm xói mòn, lở đất; độ dốc tự nhiên cùng mực nước ngầm sẽ bị thay đổi. Hậu quả là nền đất sẽ bị suy yếu, dễ bị hủy hoại bởi mưa gió và động đất.

Cỏ trên sân golf cần phải được tưới nước thường xuyên. Một sân golf 18 lỗ tiêu thụ mỗi ngày 5.000 3 nước, tương đương lượng nước sinh hoạt cho 2.000 gia đình và sự “khát nước” này có thể gây hậu quả nghiêm trọng. Chính phủ Malaysia đã chi hơn 7,5 triệu đôla xây hệ thống cấp nước cho một khu nghỉ dưỡng sân golf ở đảo Redang, lấy nước từ Terengganu, nơi một đợt dịch tả vừa hoành hành vì không đủ nước sạch.

Theo Morita, trung bình mỗi năm một sân golf sử dụng 1,5 tấn hóa chất hóa học, trong đó có axit silic, ôxit nhôm và ôxit sắt – các tác nhân có tiềm năng gây ung thư. Chất xúc tác làm cứng đất để gia cố nền và bờ các hồ nhân tạo ở sân golf có sử dụng acrylamide là một chất cực độc. Hóa chất ngấm xuống đất và nguồn nước ngầm khiến người dùng nước có thể bị nhiễm độc và rối loạn chức năng hệ thần kinh trung ương. Morita nói thêm: “Không chỉ làm nhiễm độc nguồn nước, mà có rất nhiều hóa chất được phun vào không khí ở sân golf. Người ta không nhận thấy mình đang hít thở chất độc”.

Mối nguy hiểm của việc sử dụng nhiều thuốc trừ sâu và phân hóa học đã được chứng minh tại Câu lạc bộ Sapporo Kokusai Country ở thành phố Hiroshima. Những người quản lý đã cho phun hợp chất đồng để cỏ khỏi héo vì tuyết mùa đông. Khi mưa xuống, hóa chất tan vào hệ thống thoát nước, giết chết hơn 90.000 con cá của một dự án thủy sản gần đó. Hậu quả của việc sử dụng hóa chất này là nhiều người mắc bệnh viêm mũi dị ứng, phát ban kinh niên và hen suyễn. Tỷ lệ người mắc bệnh hen suyễn ở thành phố này cao gấp năm lần so với trung bình toàn nước Nhật.

Nhà nghiên cứu kinh tế môi trường New Zealand – Darryl Carlin cho rằng các sân golf là một hình thức độc canh không thân thiện với môi trường, nơi mà đất và cỏ ngoại lai, phân hóa học, các loại thuốc trừ sâu, diệt nấm, diệt cỏ dại đã làm thay việc của hệ sinh thái tự nhiên.

Cộng đồng cũng phải trả giá

Cuộc đua xây dựng sân golf không chỉ tác động đến môi trường. Tại Thái Lan, các nhà đầu tư mua hết đất xung quanh một địa điểm dự định làm sân golf, khiến người dân địa phương rất khó khăn khi qua lại và buộc phải bán đất. Một tờ báo địa phương ở Thái Lan thuật lại lời kể của một bà cụ ở miền Bắc đất nước đã được các nhà đầu tư bảo rằng: “Nếu không bán đất, bà sẽ phải mua một chiếc trực thăng để đi lại, vì mỗi khi bà rời nhà và đi qua đất của chúng tôi, chúng tôi sẽ kiện bà ra tòa”.

Tại Cimacan (Tây Java, Indonesia) năm 1991, để xây dựng sân golf người ta đã phải di dời 287 hộ nông dân. Người dân mất đất được nhà đầu tư thanh toán 1,5 xu (cent) cho mỗi mét vuông đất. Những nông dân không còn đất lại đi làm thuê cho những người chủ đất mới. Công việc ở sân golf đã làm thay đổi mạnh mẽ lối sống độc lập và tính tự tin mà họ từng có. Thông thường sự thay đổi này dẫn đến sự suy sụp của các cộng đồng dân cư địa phương. Những người không được làm việc tại sân golf phải bỏ lên các thành phố lớn, góp phần làm tăng các vấn nạn đô thị như nhà ổ chuột, ùn tắc giao thông và ô nhiễm môi trường…

Theo bà Anita Pleumaron, thành viên của Mạng lưới Du lịch châu Á (ANTENNA), trái với tuyên bố của các nhà đầu tư, việc phát triển sân golf thường đem lại rất ít lợi ích cho kinh tế địa phương mà phần lớn lợi nhuận sẽ về tay các nhà đầu tư nước ngoài. Bà nói: “Người mất mát nhiều nhất chính là dân địa phương khi chính quyền không những không trả phí tổn về môi trường và xã hội do các sân golf gây ra mà thậm chí còn trợ cấp cho ngành kinh doanh này bằng việc miễn giảm tiền thuế để xúc tiến du lịch sân golf”.

Mặc dù sân golf có những hệ lụy đáng kể nhưng cư dân địa phương thường bị loại ra khỏi việc quyết định có nên xây dựng sân golf không. Khi xây dựng luận chứng cho sân golf Sho Lo Tung ở Hong Kong, Carlin gọi điện thoại tới Câu lạc bộ Hong Kong Royal Jockey để hỏi xem liệu họ có quan tâm tới ý kiến của những nhà hoạt động môi trường không, người có trách nhiệm đã trả lời đơn giản: “Tôi không làm việc với những kẻ lập dị” và cúp máy.